Her satış ciro getirir ama her satış kâr getirmez. Maliyetini bilmeden fiyat veren işletme, en çok sattığı üründe zarar ettiğini aylar sonra fark edebilir. Ürün maliyetini hesaplamak için karmaşık bir yöntem gerekmez; ürün ağacı ve rota yeterli bir başlangıçtır.
1. Malzeme maliyeti: ürün ağacından
Ürün ağacı, bir ürünün hangi malzemeden ne kadar kullandığını söyler. Her satırın miktarı birim fiyatla çarpılır. Beklenen fire oranı da eklenmelidir; kesimde kaybolan malzeme de ürünün maliyetidir.
2. İşçilik ve makine maliyeti: rotadan
Rota, ürünün hangi iş merkezlerinden geçtiğini ve her birinde ne kadar süre harcandığını söyler. Her iş merkezinin bir saatlik maliyeti vardır: makinenin amortismanı, enerjisi ve başındaki personelin ücreti. Süre bu saat maliyetiyle çarpılır.
3. Fason maliyeti
Dışarıda yaptırılan işlemlerin (kaplama, boya, ısıl işlem gibi) bedeli ve nakliyesi ürünün maliyetine eklenir.
4. Genel giderler
Kira, yönetim, kalite, depo gibi doğrudan bir ürüne yazılamayan giderler bir oranla dağıtılır. Bu oran geçmiş dönemin giderlerinden hesaplanır ve düzenli güncellenir.
Örnek hesap
Aşağıdaki rakamlar yalnızca yöntemi göstermek için verilmiş örnek değerlerdir:
- Malzeme: 2 kg × 50 ₺ = 100 ₺; %5 fire ile 105 ₺
- Kesim: 6 dakika × 600 ₺/saat = 60 ₺
- Dikiş: 10 dakika × 480 ₺/saat = 80 ₺
- Doğrudan maliyet: 105 + 60 + 80 = 245 ₺
- Genel gider payı (%15): 36,75 ₺
- Toplam birim maliyet: 281,75 ₺
Maliyet neden sık güncellenmeli?
Hammadde fiyatları, döviz kurları ve işçilik ücretleri değiştikçe maliyet de değişir. Yılda bir yapılan hesap kısa sürede gerçeklerden kopar. Ürün ağacı ve rota sistemde tanımlıysa maliyet her an güncel fiyatlarla yeniden hesaplanabilir.
Maliyeti bilinen ürünün fiyatı tartışılabilir; bilinmeyen ürünün fiyatı ise tahmindir. Ürün ağacı ve rota bir kez doğru kurulduğunda, maliyet bir hesap tablosu değil, her teklifte kullanılan canlı bir bilgi olur.
İlgili sayfalar
İşletmenizde nereden başlanacağını birlikte görelim.
Demo Talep Et